www.KermaneMajazi.com
صفحه نخست درباره ما تماس با ما
دوشنبه 23 مهر 1397
سه شنبه 18 اردیبهشت 1397 , 11:01
  احیای شال سنتی و دست بافت کرمان ، احیای یک فرهنگ است
صنعت شالبافی در کرمان پیشینه ای هزار ساله داشته وطبق اسناد تاریخی در دوره ی قاجار ، پایه ی اصلی اشتغال در کرمان بوده و برخی جهانگردان و شرق شناسان از جمله تاورنیه فرانسوی ، از درآمد سالیانه ی 60 هزار لیره استرلینگ شالبافی در کرمان سخن گفته اند و این شال ، زینت بخش لباس دولتمردان ایرانی و سوغاتی ارزشمند و کالایی گران قیمت برای مسافران بوده است به گونه ای که در لیست اموال یکی از خلفای عباسی ( المتکفی ) در سال 333 هجری قمری از هیجده هزار طاقه شال کرمان نام برده شده که در خزانه ی خلیفه همانند طلا و جواهرات نگه داری می شده است.

                                                                                                                

صنعت شالبافی در کرمان پیشینه ای هزار ساله داشته وطبق اسناد تاریخی در دوره ی قاجار ، پایه ی اصلی اشتغال در کرمان بوده و برخی جهانگردان و شرق شناسان از جمله تاورنیه فرانسوی ، از درآمد سالیانه ی 60 هزار لیره استرلینگ شالبافی در کرمان سخن گفته اند و این شال ، زینت بخش لباس دولتمردان ایرانی و سوغاتی ارزشمند و کالایی گران قیمت برای مسافران بوده است به گونه ای که در لیست اموال یکی از خلفای عباسی ( المتکفی ) در سال 333 هجری قمری از هیجده هزار طاقه شال کرمان نام برده شده که در خزانه ی خلیفه همانند طلا و جواهرات نگه داری می شده است. این صنعت که به گفته ی سرپرسی سایکس در کرمان به 3000 دستگاه بالغ می گردیده . بعد از قیام شالبافان از حدود 140 سال پیش منسوخ و شال کشمیر در جهان ، جایگزین شال کرمان شده است.

این مقدمه را ذکر نمودم تا مخاطبان در جریان پیشینه ی شال کرمان و ارزش و اهمیت این کالای نفیس قرار بگیرند.

اوائل سال 95 بود که مهندس رزم حسینی استاندار ایده پرداز کرمان ، پس از سفری که به شمال استان داشتند ، ماموریت احیای شال سنتی و دست باف را به  کرمان مجازی سپرد. در این سفر گویا با پیرمردی از اهالی چترود برخورد نموده و او در مورد شغل آباء و اجدادی خود شالبافی بوده سخن گفته و همین امر جرقه ی احیای این هنر و صنعت در ذهن استاندار بود.

ما در کرمان مجازی کار خود را در حوزه ی تحقیقات پیرامون تولید ، مواد اولیه و بازار آغاز کردیم. در حوزه ی تولید تیم جوان و با انگیزه ی کرمان مجازی توانست دستگاهی را طراحی نماید که ضمن حفظ مولفه های سنتی و دست باف ، سرعت تولید شال را افزایش داده است ( حدود 10 برابر ) و همچنین در این دستگاه قابلیت نقش بندی و ظرافت شال نیز مورد توجه قرار گرفته، تا بتواند هزینه های تولید را کاهش دهد.

دستگاه مذکور ساخته شد و در 13 اردی بهشت 96 با حضور دکتر ستاری معاون علمی و فناوری رئیس جمهور، مهندس رزم حسینی استاندار کرمان و دکتر طاهر رئیس دانشگاه باهنر رونمایی شد. از سوی دیگر مرکز تحقیقات شال در کرمان مجازی به سراغ مواد اولیه ای رفت که به لحاظ ظرافت و کیفیت قابل رقابت با شال کشمیر باشد و رنگ و الیاف طبیعی داشته باشد. این هدف نیز پس از جستجوی فراوان به ثمر نشست . به موازات این دو هدف ، بحث کاربری های جدید برای تامین ذائقه ی بازارهای داخلی و خارجی هم دنبال شد. تابلوی شال سنتی و دست باف و تولید شال گردن با طرح های قاجاری ( بته جقه ) متاثر از لباس امیر کبیر اولین تولیداتی بودند که با استقبال باورنکردنی بازار روبرو شدند و اگر چه تلاش برای تولیدات دیگر ، از جمله تولیدات ترکیبی با چرم و پارچه و ... در دستور کار کرمان مجازی قرار دارد اما تمرکز شرکت بر تولید 2 محصول یاد شده تحت نام شال امیری ست. در تاریخ 17 اسفند 96 اولین محصولات تولیدی صنعت شال کرمان توسط مهندس رزم حسینی استاندار و تعدادی از مدیران اجرایی استان رونمایی شد و مقرر گردید با همکاری مرکز آموزش فنی حرفه ای اولین کارگاه تولیدی تا بیستم اردی بهشت افتتاح گردد که این امر 3 روز قبل از موعد یعنی در 17 اردی‌ بهشت 97 محقق شد و در ساختمانی که از سال 1304 یعنی قریب یک قرن پیش به همین منظور در کرمان ساخته شده و جنب پرورشگاه دیلمقانی قرار دارد ، اولین کارگاه آموزشی – تولیدی افتتاح شد.

بدین ترتیب علاقه مندان می توانند در این مرکز آموزش ببینند ، گواهی آموزش دریافت کنند ، مشغول به کار شوند و دستمزد محصولاتی که تولید می کنند را بلافاصله دریافت کنند. به عبارت دیگر آن ها فقط باید بافنده خوبی باشند. ساختمان و دستگاه و طرح و نقشه و مواد اولیه و ضمانت خرید بر عهده ی شرکت کرمان مجازی ست و بافندگان هیچ دغدغه ای از این بابت نخواهند داشت.

پیش بینی ما این است که اگر نظام دیوان سالاری اداری کارشکنی نکند و به همین ترتیبی که تاکنون بوده ، تعامل و همکاری داشته باشند ، کرمان مجازی می تواند در فاز اول ( 5 ساله ) 1200 شغل مولد با درآمد خوب ایجاد نموده و این هدف را تا رسیدن به دوران اوج شال کرمان یعنی 3000 دستگاه ادامه دهد با این تعریف که در صورت محقق شدن این هدف بلند مدت،  گام مهمی در جهت تولید کالای ایرانی و اشتغال مولد برداشته خواهد شد.

 

                                                                                                               خلیل همایی

                                                                                                          18  اردی بهشت 97

Copyright © 2017. All right reserved